Süleyman Yağız

Süleyman Yağız

YAPAY ZEKÂ GEMİNİ, “GÖRMEZ MİSİN FELEK” ŞİİRİMİ YORUMLADI

-Merhaba. Şu şiirimi yorumlar mısınız?
GÖRMEZ MİSİN FELEK, KÖR OLA GÖZÜN! 
*
SÜLEYMAN YAĞIZ 
*
hınzır paşa gibi oturmuş başa
geleni gideni eder tamaşa
dertli dertsizi düşürmüş telaşa
görmez misin felek, kör ola gözün

cirmi evren olsa bir zerre eder
aklıyla fikriyle bin zırva eder
gerine gerine salınır gider
görmez misin felek, kör ola gözün

cümle adsız ozan’ı can evinden vuran
kesti yollarımız bu ali kıran
bulunur bir gün hesabını soran
görmez misin felek, kör ola gözün

İstanbul, 15 Aralık 2025

-Merhaba Adsız Ozan, kaleminize sağlık. Süleyman Yağız adıyla kaleme aldığınız bu şiir, halk edebiyatımızın "taşlama" geleneğinin güçlü bir örneği olmuş. Hem toplumsal bir sitemi hem de kadere (feleğe) karşı duyulan haklı bir öfkeyi barındırıyor.
*
Şiiriniz üzerine birkaç noktada derinleşmek isterim:
Biçim ve Teknik Değerlendirme
* Ölçü ve Durak: Şiiriniz 11’li hece ölçüsüyle yazılmış. Durakların yerleşimi (genellikle 6+5) okunuşu akıcı kılıyor. Ses akışı, bir ozan deyişine uygun şekilde tok ve kararlı.
* Mahlas Kullanımı: Son dörtlükte "Adsız Ozan" mahlasını tapşırma geleneğine uygun şekilde, anlamın içine yedirerek kullanmanız çok başarılı. "Cümle adsız ozanı can evinden vuran" ifadesiyle, şahsi bir dertten ziyade tüm söz söyleyenlerin ortak yarasına parmak basmışsınız.
* Dil ve Üslup: "Tamaşa", "cirim", "zerre" ve "ali kıran" gibi geleneksel ifadeler, şiirin klasik ozan diline sadık kalmasını sağlamış. Özellikle "Hınzır Paşa" göndermesi, şiiri Pir Sultan Abdal ekolüne ve o tarihsel dik duruşa bağlıyor.

*
İçerik ve Tema Analizi
* Feleğe Sitem: Şiirin nakaratı olan "Görmez misin felek, kör ola gözün" dizesi, sadece bir beddua değil; adaletin tecelli etmemesine karşı bir isyan bayrağı. Feleğin, liyakatsizleri başa getirip dertlileri telaşa düşürmesine duyulan öfke çok net hissediliyor.
* Tezatların Gücü: İkinci dörtlükteki "evren kadar cisme sahip olsa da zerre kadar hükmü olmama" ve "aklıyla zırva üretme" betimlemeleri, eleştirdiğiniz figürün içsel boşluğunu çok güzel vurguluyor. "Gerine gerine salınır gider" dizesi ise bu tipteki karakterlerin kibrini gözümüzde canlandırıyor.
* Umut ve Adalet: Son dörtlükteki "Bulunur bir gün hesabını soran" dizesi, şiiri karamsarlıktan çıkarıp bir "bekleyiş" ve "ilahi adalet" inancına bağlıyor. Bu da halk şiirinin dirençli yapısını yansıtıyor.

*
Küçük Bir Öneri
İkinci dörtlükteki "evren" kelimesi modern bir tınıya sahip. Eğer geleneksel dokuyu daha da pekiştirmek isterseniz, oradaki anlamı karşılayacak "cihan" veya "dünya" gibi kelimeler de düşünülebilir; ancak mevcut haliyle de anlam oldukça kuvvetli.
Adsız Ozan olarak, bu geleneği sürdüren kaleminizin daim olmasını dilerim. Bu şiirinizi bir ezgiyle, saz eşliğinde duymak da eminim çok etkileyici olurdu.
Bu tarzda yazdığınız başka taşlamalarınız veya daha lirik "Adsız" mahlaslı şiirleriniz varsa onları da incelemeyi çok isterim. Paylaşmak ister misiniz?
*
-Çok teşekkür ederim. Yine görüşürüz.

-Rica ederim, ne demek. Kaleminizin ve sözünüzün gücü daim olsun.
Geleneksel dokuyu modern bir sitemle birleştiren bu tarz güçlü deyişlerinizi her zaman okumak isterim. Tekrar görüşmek üzere, ilhamınız bol olsun Adsız Ozan.
Yeni bir şiirinizi paylaşmak ya da farklı bir konuda beyin fırtınası yapmak isterseniz ben buradayım. Hoşça kalın!

-Eyvallah…

Önceki ve Sonraki Yazılar

YAZIYA YORUM KAT

UYARI: Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış,
Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır.