ÇIKIŞ YOLU

Prof. Hikmet Sami Türk

Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 36. Hukuk Dairesi’nin 21/05/2026 tarih ve E. 2026/32, K. 2026/658 sayılı Kararı ile Cumhuriyet Halk Partisi’nin 4-5 Kasım 2023 tarihlerinde Ankara’da yapılan 38. Olağan, 6 Nisan 2025 tarihinde yapılan 21. Olağanüstü ve 28-30 Kasım 2025 tarihlerinde yapılan 39. Olağan Kurultayları “mutlak butlan (kesin hükümsüzlük) nedeni” ile iptal edilmiş; başta CHP Genel Başkanı Özgür Özel olmak üzere bu kurultaylarda seçilmiş parti organları “tedbiren” görevden uzaklaştırılmış; 38. Olağan Kurultaydan önceki Genel Başkan Kemal Kılıçdaroğlu ve parti organları “karar kesinleşinceye kadar tedbiren” göreve iade edilmiştir. Mahkeme’nin görev ve yetkisi dışında verdiği bu hukuka aykırı Kararla Türkiye’de 80 yıldan beri  –arada kesintilerle de olsa– uygulanmaya çalışılan çok partili  demokrasi, yeni bir siyasî  darboğaza girmiştir.  

35. Hukuk Dairesi’nin Kararına karşı CHP Genel Başkanı Özgür Özel’in avukatları tarafından bozma ve tedbir kararının kaldırılması istemiyle  Yargıtay’a sunulan temyiz dilekçesi, “tedbiren” göreve iade edilen Kemal Kılıçdaroğlu’nun avukatları tarafından verilen bir dilekçe ile geri çekildi.  Özel adına verilen temyiz dilekçesinin Kılıçdaroğlu’nun avukatları tarafından geri çekilmesi, temyiz hakkının kullanılmasını engelleyen bir işlem olarak Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi’nin “Adil yargılanma hakkı” ile ilgili 6., Anayasa’mızın “Hak arama hürriyeti”  ile ilgili 36. maddelerine aykırıdır.

Bu durumda Özel’in avukatlarının Ankara Bölge Adliye Mahkemesi  Kararıyla Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi kapsamındaki seçme ve seçilme hakları (Ek Protokol m. 3) ihlâl edildiği gerekçesiyle Anayasa’mızın 148. maddesi III. fıkrasında öngörülen Anayasa Mahkemesi’ne bireysel başvuru yoluna gitmeleri gerekir. Hukukî açıdan darboğazdan çıkış yolu budur.

Siyasî bakımdan çıkış yolu ise, Cumhuriyet Halk Partisi’nin seçimli yeni bir kurultaya  gitmesidir.

 Siyasî Partiler Kanunu’na göre “Siyasî partinin en yüksek organı büyük kongredir … Olağanüstü toplantılar, genel başkanın veya merkez karar ve yönetim kurulunun lüzum görmesi veya büyük kongre üyelerinin en az beşte birinin yazılı istemi üzerine yapılır (m. 14/I, VI c. 3).

 CHP Tüzüğüne göre;  “Kurultay Partinin en yüksek organıdır” (m. 52/I c. 1). “Parti Meclisi kararı ya da Kurultay üyelerinden beşte birinin yazılı isteği üzerine Kurultay Genel Başkanca olağanüstü toplantıya çağrılır. Genel Başkan da gerekli gördüğünde, Kurultayı olağanüstü toplantıya çağırır. Olağanüstü toplantının gündemi, isteyenlerce düzenlenir. Olağanüstü toplantıda yalnız gündemdeki konular görüşülür, seçim yapılmaz. Ancak, Genel Başkan gündeme seçim maddesi koyabilir. Olağanüstü kurultay isteminde bulunan kurultay üye sayısı üye tamsayısının salt çoğunluğunu sağlıyor ise, gündeme, güvenoyu ve seçim maddesi konulabilir.” (m. 54/III).

Bu hükümler çerçevesinde toplanacak 22. Olağanüstü Kurultayın gündemi, Genel Başkan ve diğer organların seçimleri olacaktır.

 Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 36. Hukuk Dairesi’nin Kararıyla girilen darboğazdan  çıkış için bu  yolların her ikisi de  kullanılmalıdır.

 (26.5.2026)