1915, Çanakkale Cephesi... 57’nci Alay Komutanı Yarbay Hüseyin Avni Bey, İstanbul’daki eşini, oğlunu, kızını çok özlemişti. Ortalık tamamen sakinleşince, İstanbul’a birkaç günlüğüne izne gitmeyi düşünüyordu. ★★★ Ramazan ayı bitmişti. Düşman yenilmişti. En güzel bayram kutlaması buydu. ★★★ 13 Ağustos 1915, Cuma... Bayramın ikinci günüydü.. Düşman topçusu her zamanki gibi ateşe devam ediyordu. Bir düşman obüs mermisi, saat 14.15’te Yarbay Hüseyin Avni Bey’in komuta yerine düştü. Etraf toz duman oldu. Kahraman 57’nci Alay’ın komutanı Hüseyin Avni Bey şehit düştü. Bayram zehir zıkkım oldu. ★★★ 25 Nisan 1915 günü, Yarbay Mustafa Kemal’in 57’nci Alay’a verdiği ilk emir şuydu: “Ben size taarruz emretmiyorum, ölmeyi emrediyorum...” Hüseyin Avni Bey, bu emri aldığında ve hiç tereddüt etmeden yerine getirdiğinde binbaşı rütbesindeydi. Şehit düştüğü bugün yarbaydı. ★★★ Albay Mustafa Kemal, bayram nedeniyle annesine mektup yazıyordu. Komuta yerinde, Çamlıtekke’deydi. Hüseyin Avni Bey’i çok severdi. Acı haberi vermekten çekindiler. Sonunda yaveri Cevat Abbas Bey, Mustafa Kemal’in çalışma yerine gitti. Kekeleyerek durumu açıkladı. ★★★ Mustafa Kemal, önce anlamamış gibi davrandı. Sonra gözleri doldu, gözyaşları yanaklarına süzüldü. Masadaki kâğıtlara bakar gibi gözlerini aşağı çevirdi Hüseyin Avni Bey’in disiplini, vatanseverliği, alayının kahramanlığı, ölüme ve düşmana meydan okuyan tavrı... Uykusuz gecelerde, düşmana taarruzdaki yiğitliğini, çevikliğini zihninden geçirdi. Kahraman 57’nci Alay’ın cesur komutanı... ★★★ Hüseyin Avni Bey’in bir oğlu, bir kızı vardı. Oğlu 12 yaşındaydı, adı Tekin... Tekin, geleceğin Türk Hava Kuvvetleri Komutanı olacaktı. General Tekin Arıburun. Kaderin tecellisi, oğlu da babası gibi Ağustos ayında, 12 Ağustos günü 1993 yılında vefat edecekti. ★★★ 1934 yılında, soyadı yasası çıktığı zaman, Atatürk’ün akşam yemeği toplantılarından birinde, Hüseyin Avni Bey’in çocukları da yer alır. O akşam yemekte olanlara uygun soyadları verirken, söz Arıburnu’na gelir. Arıburnu, Çanakkale’de 57’nci Alay’ın savaştığı bölgedir. Atatürk: “Bu soyadı Avni Bey’in, dolayısıyla çocuklarının hakkıdır” der. ★★★ 57’nci Alay, 25 Nisan 1915’te başladığı muharebelere, sonuna kadar devam eder. Her muharebede, çok sayıda şehit verir. Çanakkale Savaşı’nın sonuna kadar, alaydan yaklaşık 3 bin kişi şehit düşer. ★★★ Yarbay Hüseyin Avni Bey’in Gelibolu’da, savaş meydanında bir mezarı vardır Hüseyin Avni Bey’in şehit düştüğünde üzerinde bulunan kanlı elbiseleri, İstanbul’da Askeri Müze’de sergilenmektedir. ★★★ Çanakkale Savaşı’nın sonuna doğru, 30 Kasım 1915’te, 57’nci Alay’ın sancağına kırmızı ve yeşil kurdeleli altıngümüş imtiyaz madalyaları ve savaş madalyası takılmasına karar verilir. Bu madalyalar, Çanakkale Kara Savaşı’nın birinci yıldönümünde, 25 Nisan 1916’da törenle alay sancağına takılır. ★★★ 57’nci Alay, Çanakkale’den sonra, Galiçya ve Filistin cephelerinde de savaştı. 23 Eylül 1918’de, mevcudunun dörtte üçünü kaybetmiş bir durumda İngilizlere esir düştü. Alay için, Gelibolu’da bir şehitlik yapıldı. ★★★ 57’nci Alay’ın başarılı ama hüzün dolu yolculuğu, Osmanlı Devleti’nin kader çizgisiydi. Alayın tutsak edilişi, Osmanlı’nın da çöküşüydü... Şanlı birliklerin ve kahraman askerlerin karanlıkta kayboluşuydu... ★★★ Çanakkale Muharebeleri’nde, 260 günde 101.279 asker şehit düştü. 10 bin esir, 102.603 asker ise yaralı ve kayıp statüsündedir. Toplam zayiat, 213.882... Günde, yaklaşık 825 zayiat... ★★★ Çanakkale Savaşı’nda, Osmanlı Genelkurmay Karargâhı’nda Harekât Subayı olarak görev yapan İsmet İnönü şu tespiti yapacaktır: “Türk ordusu şan ve şeref içinde kuvvet ve kudretini, cevherinin özüne kadar sarf etmiştir. Uğradığımız zayiatın ağırlığını, bundan sonra savaşın devam ettiği üç yılda, her cephede hissettik. Savaştan sonra da, uzun zaman neslimizin gürbüz safları arasında geniş boşlukların acısı çekilmiştir.” ★★★ Cumhuriyet’in ön sözünü kanlarıyla yazan kahramanları saygı ve minnetle anıyorum...