Onu nasıl tarif etmeliyim çok iyi biliyorum.
Türkiye’ye büyük hizmetler yapmış bir iş insanı olarak mesela…
Hiç şüphesiz evet.
Türkiye’ye çok güçlü markalar kazandırmış vizyoner bir insan olarak mesela…
Hiç şüphesiz evet.
Birazdan anlatacağım…
Ama bütün bunlardan önce onu benim gözümdeki asıl yeri ile tanıtmak isterdim.
İnsan olarak…
İyi bir insan olarak..
Çok iyi bir insan olarak…
Çok iyi, etrafına neşe saçan, hep gülümseyen, umut veren bir insan olarak…
Bugün size işte asıl o insanı anlatmak istiyorum…
Ve anlatmaya 13 Haziran 2016 gününden başlayacağım.
13 HAZIRAN 2016 GÜNÜ BAY HARRY’NİN CENAZESİ
O gün Taksim’deki Aya Triada Rum Ortodoks Kilisesi’nde bir cenaze töreni yapıldı.
Çok mütevazi bir törendi…
İstanbul’un geriye kalmış son birkaç yaşlı Rum’u, onu hatırlayan birkaç Türk dostu…
Hepsi o…
İstanbul’un son Rumlarından Bay Harry o gün toprağa verildi.
SEVGİLİLER GÜNÜ’ÜNÜ TÜRKİYE GETİREN İKİ İNSANDAN BİRİ
Tam adı Bay Harry Lenas’tı...
Türkiye onu Baylan Pastanesi’nin sahibi olarak tanıdı.
Bugünün çocuklarına kimdi o diye anlatmak istersem, şöyle derdim:
Hepimizin hayatına Sevgililer Günü’nü sokan iki insandan biriydi.
Üzerinde “Saint Valentin” yazan kalp şeklindeki çikolataları vitrinine koyan insandı o.
İkincisi ise, Bay Vitali…
Yani Vakko’nun kurucusu Vitali Hakko…
Türkiye’nin ilk yılbaşı sepetini yapanlar da bu ikisiydi…
KUP GRİYE YEMEĞE GELENLER ATTİLA İLHAN, CEMAL SÜREYA VE...
Bugün “Kup griye” diye bildiğimiz tatlıyı, İtalyanların tiramisusunu hayatımıza sokan insandı Bay Harry…
Kimler geçmedi ki onun dükkânından...
Attilâ İlhan, Oktay Akbal, Behçet Necatigil, Orhan Duru, Ahmet Oktay, Ferit Edgü, Fazıl Hüsnü Dağlarca, Haldun Taner, Cemal Süreya, Salâh Birsel, Peyami Safa, Orhan Kemal ve Fethi Naci...
Sonra yalnızlık günleri başladı.
6-7 Eylül, arkasından Kıbrıs...
İstanbul’un Rumları gitti...
O kaldı...
Hatta tek başına kaldı.
BİR GÜN EVDE TEK BAŞINAYKEN KAPISINI ÇALAN TÜRK
İşte böyle en yalnız, en “Evde tek başına” ve hüzünlü günlerinden birinde bir Türk işinsanı kapısını çaldı ve ona sahip çıktı.
Bebek’te Baylan’ı tekrar açtılar.
Bay Harry hastalığına ve yaşına rağmen haftada bir gün oraya geldi.
Geldiği günler yine kasanın başına geçti.
Ben de onu orada tanıdım. Sohbet ettim.
BAY HARRY’NİN CENAZESİNDE AĞLAYAN TÜRK İŞ İNSANI
O gün işte İstanbul’un çukulata mazisinin bu son ferdinin cenazesi vardı.
Ailesinden geride kalanı yoktu. Cenazesinin arkasından ağlayanı da yoktu…
Ama biri vardı ki o çok ağladı...
Birol Altınkılıç…
Ölümünden önce her gün hastanede onun başındaydı.
Son gününe kadar ona babası gibi bakmış, ihtimam etmişti.
STARBUCKS’LA BİLEK GÜREŞİ YAPIP KAZANAN TÜRK
Birol Altınkılıç ismini çok insan bilmez.
Ama onun yarattığı “Kahve Dünyası” markasını herkes bilir.
Starbucks’ın kurucu patronu Türkiye’ye geldiğinde “Kahveyi Avrupa'ya getiren Türkiye’de kahvecilik yapacağım” demişti.
Yaptı da…
Ama karşısına öyle bir Türk markası çıktı ki…
Kahve Dünyası…
Starbucks Türk kahvesi içen Türkiye’ye başka bir kahve kültürünü getirdi.
Kahve Dünyası da onun getirdiği bu yeni kültürde onunla başabaş rekabet etti.
HER KAHVENİN YANINA AYYILDIZLI ÇİKOLATAYI KOYAN İNSAN
Her Cumhuriyet Bayramında, 19 Mayıs’ta her kahvenin yanına ayyıldızlı çikolatayı koyan insandır o.
Sevgililer Güne gelidğinde her kahvenin yanında kalp şeklinde bir çikolata vardır.
Ama Kahve Dünyası onun Türkiye ekonomisine kattığı muazzam ekonominin küçük bir parçasıdır.
Buzuldağının tepesindeki küçük beyazlıktır Kahve Dünyası…
TÜRKİYE’NİN MÜTEVAZI GİZLİ WİLLY WONKA’SI
Birol Altınkılıç bir Türkiye Willy Wonka’sıdır…
Roald Dahl’ın romanın kahramanı gibi vizyoner, yenilikçi, dahi…
Ama onun kadar egzantrik değil.
Görünmeyen tevazuyu tercih etmiş tedbili kıyafet gezen bir Willi Wonka diyebilirsiniz.
Bir de ondan çok daha neşeli, güler yüzlü…
Wonka’nın hayali çikolata fabrikası, onunkinin yanında çok küçük kalır.
Daha küçücük yaşta abisi ile birlikte Mısır Çarşısı’nda karabiber satarak başlayan bir iş hayatı.
Tıpkı Wonka’nınki gibi sıfırdan yaratılmış çikolata imparatorluğu…
DÜNYANIN EN BÜYÜK 2’NCİ ÇİKOLATA ÜRETİCİSİ
Şöyle anlatayım bu devasa çikolata ve kakao imparatorluğunu…
Dünyanın en büyük 2’nci endüstriyel çikolata üreticisi…
Yine dünyanın 6’ncı kakao işleyicisi…
İstanbul’daki tesislerinde yılda 270 bin ton kakaolu ürün işleniyor.
Dünyada 80’den fazla ülkede, bildiğimiz o dev çikolata markalarına ürün üretiyor.
Yani ekonomide “B2B” denilen (Business to Business-Şirketten şirkete) bir dev kuruluş bu.
FİLDİŞİ SAHİLİ’NİN İHRACATINDA 1 NUMARA
Kakaonun büyük bölümünü Gana ve Fildişi Sahili’nden alıyordu.
Bir günü bana “Fildişi Sahili’nin ihracatında 1 numarayız” demişti.
Türkiye’deki tesislerinde çikolata üretim bantlarının üzerinde tanıdığınız dev markaları görüyorsunuz.
Fortune dergisinde ünlü müşterileri arasında Nestle, Kraft ve Ferrero gibi markaların bulunduğunu yazmıştı.
BENİM İÇİN KAHVE DÜNYASI FINDIKLI SABAH KAHVESİ
Ben, Kahve Dünyası’nın ürettiği fındıklı kahvenin en büyük tutkunu ve tüketicilerinden biriyim.
Her sabah Kahve Dünyası’ndan alınmış fındıklı kahvenin filtre makinasından gelen kokusuyla uyanırım.
Benim için hayata başlamanın ve hayatın devam ettiğinin ispatıdır o ilk yudum.
Covid günlerinde her yer kapalıyken fındıklı kahvemin bitmesinin paniğini en iyi bilenlerden biriydi Birol.
'ERTUĞRUL ABİ KAHVEN BİTMİŞTİR KAMYON BİRAZDAN EVİNİN ÖNÜNDE'
Daha ben aramadan o arar ve her zamanki şen kahkahası ile “Ertuğrul Abi senin kahven bitmiştir, kamyon birazdan evinin önünde” derdi.
Son defa geçen bayramda konuştuk.
Yine çok neşeliydi. Epey kilo vermişti. Eşi ve çocukları başarılı biçimde işin başındaydı.
Henüz gençti…
Kader onu doğum gününde aldı…
TÜRKİYE’DE HER GÜN KAÇ MİLYON FİNCAN KAHVE İÇİLİYOR
Arzum kahve makinelerini üreten şirketin yönetim kurulu başkanı Murat Kolbaşı’ndan öğrenmiştim.
Bugün dünyada günde 2.2 milyar fincan kahve tüketiliyormuş. Bunun yüzde 10’u Türk kahvesiymiş. Türkiye’de kişi başına kahve tüketimi son yıllara kadar yılda 250 grammış. Ancak otomatik kahve makineleri, Starbucks, Kahve Dünyası, Kafe Nero, Petra gibi markalar devreye girdikten sonra bu miktar 1 kiloya çıkmış. Günde tahminen 50-60 milyon fincan kahve içiliyormuş.
HER GÜN AÇILAN 2 MİLYON KAHVE FALINDA GÖRÜNEN HALLERİMİZ
Peki açılan kahve falı rakamı nereden geliyor? Onu da şöyle açıklamıştı:
“O konuda daha somut bir bilgiye sahibiz. Türkiye’de internet ortamında kahve falı uygulamaları var. Onların tıklanması, sorulan sorulardan hareketle bir tahmin yapabiliyoruz. Bu da günde 2 milyona yakın kahve falı açıldığı sonucunu veriyor.”
Demek ki her gün 2 milyon insanın önüne umut veren, hüzün veren, neşelendiren, düşündüren haller açılıyor.
Birol’unki fallarda bile göremeyeceğimiz kadar beklenmedik bir şeydi.
Çok erken geldi…
BİROL’UN ÖLÜM HABERİ GELDİĞİNDE VENEDİK’TEKİ O GÜNÜ HATIRLADIM
Önceki gün Birol’un ölüm haberi geldiğinde kalabalık bir masadaydım.
Baktım herkes benim gibi çok üzülmüştü.
Nedense o an aklıma geçmişte rahmetli Güneri Cıvaoğlu ile Venedik’te geçirdiğimiz bir gün geldi.
Belki tuhaf gelecek ama bir gondolda Türk kahvesi içmiştik.
Hem de cezveyle koymuşlardı fincanımıza…
Ben de cep telefonumdan Amedeo Minghi’nin çok sevdiğim şarkısı “Cantare d'Amore”i çalmıştım.
Birol’un ürettiği kahveler hayatımın son 20 yılında bana o kadar güzel sabahlar yaşattı ki, onu ve Güneri Beyi işte Venedik’te bir gondolda kahve içerken çekilmiş bu fotoğrafla anmak istedim.
İkisinin de neşesine uygun bir kare diye düşündüm.
Bunu Birol’a da anlatmıştım.
JACK NICHOLSON’UN FİLMİNDEKİ SON KAHVE ARZU LİSTESİ
Ölüm ölümü çağrıştırıyor. Nedense aklıma bir de “The Bucket List” (Şimdi ya da Asla) filmi geldi.
Jack Nicholson ve Morgan Freeman’ın oynadığı filmde bir “sansar kahvesi” konusu da vardı.
Kanser olan iki erkek, ölümden önce yapmaları gereken şeylerin listesini hazırlarken listeye Bali’ye gidip “sansar kahvesi” içmeyi de eklemişler.
Sansar kahvesi Bali’de bir tür maymunun sindirim sisteminden çıkartılan çekirdekle yapılan kahve…
Bir fincanı 50 dolara satılıyormuş.
BENİM İÇİN KAHVE ÖLÜMDEN ÖNCEKİ SON DEĞİL HAYATTAN ÖNCEKİ İLK
Onlar kahveyi ölmeden önce yapılması gereken şeyler arasına yazmışlar.
Bense her sabah hayata yeniden başlamak için yapılan bir şey olarak görüyorum.
Dünyanın dört bir tarafında gittiğim yerlerde sabah otel odasında dağınık bir yatakta sabah kahvesini içmenin hazzını çok az şeye değişirim.
O nedenle, benim için hayat her gün Birol’un yarattığı Kahve Dünyası’nın fındıklı kahvesi başlamaya devam edecek.
Ben de her sabah o kahvenin ilk yudumunda onu hatırlamaya devam edeceğim.
HULUSİ KENTMEN TİPİNİN 21’İNCİ YÜZYIL GENÇ VE GÜLERYÜZLÜ VERSİYONU
Yoksul mahalleler, filmlerde çocukların top oynadığı arsalara apartman diken işadamı karakterlerini sevmez…
Kızına aşık fakir gençleri dövdürmeye, parayla satın almaya kalkan kötü işadamı en gıcık olduğumuz tiplerdir.
Onların bir istisnası vardı.
Hulusi Kentmen…
Beyaz bıyıklı tonton zengin…
Kızı fakir oğlana aşık olsa da kızmaz. TÜSİAD’ın “Meçhul iyi işinsanı abidesi” için ideal karakterdir o.
Bir tek onu severdik biz.
Birol bana işte o Hulusi Kentmen’in bugüne taşınmış, 21’inci yüzyıl versiyonunu hatırlatırdı.
Bolu’da karlı günlerde, yaptırdığı köfte arabasında bütün köye köfte pişirirken gördüğümde onda hep bu karakteri görmüştüm.
BAYLAN’IN ÖNÜNDEN HER GEÇTİĞİMDE SENİ VE BAY HARRY’İ GÖRMEYE DEVAM EDECEĞİM
Güle güle benim sevgili kardeşim.
Eminim Bebek’te Baylan’ın önünden her geçtiğimde seni ve Bay Harry’i orada otururken görmeye devam edeceğim.