Eski Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı, AK Parti Artvin Milletvekili Faruk Çelik en düşük emekli aylığıyla ilgili sosyal medya hesabından dikkat çeken paylaşımlarda bulundu. Çelik, 2007-2009 ile 2011-2015 döneminde iki kez Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı yapmıştı.
Çelik, paylaşımında, toplam 17 milyon 99 bin 654 emekli olduğunu belirterek, “Bugünkü emeklilik sistemimiz en son 2008 yılında yapılan sosyal güvenlik reformuna dayanmaktadır. Temel esaslarından biri; sistemde daha uzun kalan, daha fazla prim ödeyen sigortalıya daha yüksek emekli aylığı bağlanmasıydı. Ancak yıllar içinde reformun temel parametreleri dikkate alınmadı ve sistem, ‘çok prim ödeyen daha çok emekli aylığı alır’ ilkesinden uzaklaştı” dedi.
5 MİLYONA ULAŞTI!
Cumhuriyet’ten Mustafa Çakır’ın haberine göre, AK Partili Faruk Çelik, başta “yaş” kriteri olmak üzere düzenleme temel ilkelerinden uzaklaşınca, SGK sisteminin mali açıdan beklentileri karşılayamaz hale geldiğini belirtti. Ortaya çıkan memnuniyetsizlikleri gidermek için önce “seyyanen zam” sonra da 2019 yılında “en düşük emeklilik aylığı” uygulamasına geçildiğine işaret eden Çelik, “İlk yıl 850 bin kişinin kapsamda olduğu bu uygulama, neticede bugün en düşük emekli aylığı alan emekli sayısı 5 milyona ulaşmıştır. Diğer emeklilerimizin önemli bir kısmı da 25-30 bin bandında yani taban aylığın biraz üstünde aylık almaktadır” dedi.
FARK ORTADAN KALKTI
Çelik, yeni taban aylığın 23 bin 552 lira olduğuna dikkat çekerek, “Bu durum 10 yıl prim ödeyerek emekli olanla, 25-30 yıl prim ödeyerek emekli olan arasındaki maaş farkını ortadan kaldırmıştır. Bu da daha çok çalışıp prim ödeyen emeklilerimiz açısından dezavantajlı bir durum ortaya çıkarmaktadır” değerlendirmesini yaptı. Çelik, kendi çözüm önerileri de şöyle sıraladı:
“2008’de getirilen emeklilik kriterlerinin aşındırılmadan uygulanması, adaletsizliğe neden olan seyyanen zam gibi uygulamalardan kaçınılması. Uygulamadaki en düşük emekli aylığı esas alınarak 2012 benzeri bir intibak yasası çıkarılması, aylık bağlama ve güncelleme kat sayısı kriterleri yeniden ele alınarak emekli aylıkları belirlenmesidir.”
BAŞKA AK PARTİLİ VEKİL SAVUNDU
İçerisinde en düşük emekli aylığını 23 bin 552 liraya çıkaran düzenlemenin de yer aldığı “torba teklif” TBMM Genel Kurulu’nda görüşülüyor. Önceki günkü görüşmeler sırasında teklifi hazırlayan AK Parti Samsun Milletvekili Ersan Aksu da konuşma yaptı. Aksu, emeklileri ve hak sahiplerini ilgilendiren düzenlemeyle mevcut 20 bin TL olan en düşük emekli aylığının yüzde 17.76’lık enflasyon oranı dikkate alınarak 23 bin 552 liraya yükseltileceğini anımsattı. Aksu, şunları söyledi:
“2002 yılında sadece 66 TL yani yaklaşık 40 dolar olan en düşük emekli aylığı bu düzenlemeyle güncel kurla yaklaşık 500 dolara karşılık gelmektedir. Buna göre, en düşük emekli maaşında 2002’den bu yana enflasyondan arındırılmış şekliyle reel olarak 5.5 kat, dolar bazında ise 12.5 kat artış yapılmış olmaktadır. Yeterli olmamakla beraber küresel ekonomik zorluklara rağmen devletimizin tüm imkânlarını seferber ederek emeklimizi enflasyona ezdirmeme çabamızı sürdürmekteyiz.”
TEPKİ ÇEKEN DÜZENLEMELER!
Çelik’in bakan olduğu dönemde 2008 yılında emeklilik sisteminde kapsamlı değişiklikler oldu. Bugün emekli aylıklarının düşük olmasının temel nedenlerinden birisinin de bu değişikliler olduğuna vurgu yapılıyor. Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Yasası’nda kapsamlı düzenlemeler gerçekleşti. O dönemde yapılan değişiklikler ile emekli aylıklarının hesaplanmasında kullanılan aylık bağlama oranı düşürüldü. Emeklilik yaşı kademeli olarak 65’e yükseltildi. Emekli olabilmek için aranan prim gün sayısı artırıldı. Güncelleme katsayısındaki refah payı oranı da düşürüldü. Emekli olduktan sonra çalışma kurallarında da değişikliğe gidildi.